Hükümlü veya Tutuklunun Kaçması Suçu Nedir?

Ana Sayfa

Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu TCK m. 292’de düzenlenmiştir. Madde şu şekildedir:

  1. Tutukevinden, ceza infaz kurumundan veya gözetimi altında bulunduğu görevlilerin elinden kaçan tutuklu veya hükümlü hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
  2. Bu suçun, cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi halinde, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
  3. Bu suçun, silahlı olarak ya da birden çok tutuklu veya hükümlü tarafından birlikte işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza bir katına kadar artırılır.
  4. Bu suçun işlenmesi sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hallerinin veya kasten öldürme suçunun gerçekleşmesi ya da eşyaya zarar verilmesi durumunda, ayrıca bu suçlara ilişkin hükümlere göre cezaya hükmolunur.
  5. Bu maddede yazılı hükümler, ceza infaz kurumu dışında çalıştırılan hükümlüler ile hapis cezası adlî para cezasından çevrilmiş olanlar hakkında da uygulanır.

Görüleceği üzere suçun temel halinin cezası 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezası olup maddenin 2. ve 3. fıkralarında suçun nitelikli hallerine yer verilmiştir.

4. fıkrada ise bu suç işlenirken kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hallerinin, kasten öldürme suçunun, mala zarar verme suçunun (nitelikli veya temel hali) işlenmesi halinde gerçek içtima hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmiştir.

Görüleceği üzere bu suç özgü suçlardan olup herkes tarafından işlenmesi mümkün değildir. Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu şikayete tabi olmayıp re’sen soruşturulup kovuşturulur, CMK m. 253’de geçen uzlaştırma hükümleri bu suç bakımından uygulama alanı bulmaz.

Madde Gerekçesi

Madde, kanun dairesinde gözaltına alındıktan veya tutuklandıktan sonra kaçan kimseleri cezalandırmaktadır. Kanunen gözaltına alındıktan sonra kaçan kimseler de maddenin kapsamına alınmış, böylece, örneğin, karakol nezarethanesinden kaçan kimse hakkında da maddenin uygulanması sağlanmıştır.

Maddenin ikinci fıkrasında, suçun kişilere karşı cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi, daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektiren bir neden olarak kabul edilmiştir.

Üçüncü fıkrada ise, bu suçun silahlı olarak ya da gözaltına alınan veya tutuklu bulunan birden çok kimse tarafından birlikte işlenmesi, bir ve ikinci fıkralara göre daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektiren bir neden olarak kabul edilmiştir.

Dördüncü fıkraya göre; kaçma suçunun işlenmesi sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hâllerinin veya kasten öldürme suçunun gerçekleşmesi ya da eşyaya zarar verilmesi durumunda, ayrıca bu suçlara ilişkin hükümlere göre cezaya hükmolunacaktır.

Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu Eskişehir avukat

Emsal Yargıtay Kararları

Yargıtay 8. Ceza Dairesi 2020/11816 E. 2021/2754 K.

Gereği görüşülüp düşünüldü:
Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen kanıtlara, mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine göre suça sürüklenen çocuğun, yerinde görülmeyen temyiz itirazının reddine, ancak:

1-Gerekçeli karar başlığında suç adının ” hükümlü veya tutuklunun kaçması” yerine ”hükümlü veya tutuklunun cebir ve tehdit kullanarak kaçması” olarak yazılması,

2- Suça sürüklenen çocuk hakkında hükmedilen kısa süreli hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi sırasında uygulama maddesinin gösterilmemesi suretiyle CMK’nin 232/6. madde ve fıkrasına muhalefet edilmesi,

Yasaya aykırı ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususların, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’un 322. maddesi gereğince düzeltilmeleri mümkün bulunduğundan, gerekçeli karar başlığına suç adı olarak belirtilen hükümlü veya tutuklunun cebir ve tehdit kullanarak kaçması” ibaresinin çıkarılarak yerine “hükümlü veya tutuklunun kaçması” yazılması ve hükmün 7. bendinde yer alan ” 52/2. ” ibaresinden önce gelmek üzere ” 50/1-a ve’’ ibaresi eklenmek suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 23.02.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi 2023/2986 E. 2023/9175 K.

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla uygulanan usul hükümleri gereği temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteğinin süresinde olduğu, temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

  1. Yalova Cumhuriyet Başsavcılığının 08.09.2014 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında hükümlü ve tutuklunun kaçması suçundan dava açılmıştır.
  2. Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 17.05.2016 tarihli kararı ile sanık hakkında hükümlü ve tutuklunun kaçması suçundan mahkumiyet kararı verilmiştir.
  3. Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 17.05.2016 tarihli kararının sanık tarafından temyizi üzerine Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 17.11.2022 tarihli kararı ile bozulmasına karar verilmiştir.
  4. Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.01.2023 tarihli kararı ile sanık hakkında basit yargılama usulü uygulanarak hükümlü ve tutuklunun kaçması suçundan mahkumiyet kararı verilmiştir.
  5. Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.01.2023 tarihli kararına sanık müdafii tarafından itiraz edilmesi üzerine Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 18.07.2023 tarihli kararı ile sanık hakkında hükümlü ve tutuklunun kaçması suçundan mahkumiyet kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Sanık müdafiinin temyiz istemi, somut olayda denetimli serbestlik yasasının ihlal edilmediği, sanığın atılı suçu gerçekleştirmediği, sanığa kaç kere ihtar yapıldığı incelenmediği, denetim planına ısrarlı uymama hali mevcut olmadığı ve benzeri nedenlere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

  1. Dava konusu olay, Yalova Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce belirlenen denetim planına uymamakta ısrar eden hükümlü hakkında Yalova İnfaz Hakimliğinin 02.05.2014 tarih 2014/95 sayılı kararıyla, hükümlünün Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmesine karar verildiği, Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilme kararının hükümlüye 29.05.2014 tarihinde tebliğ edildiği, hükümlümün kendisine yapılan tebligat ve ihtara rağmen iki gün içinde en yakın Cumhuriyet Başsavcılığına teslim olmadığı, sanığın böylece hükümlü ve tutuklunun kaçması suçunu işlediği iddiasına ilişkindir.
  2. Yalova Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce belirlenen denetim planına uymamakta ısrar ettiğinin Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 21.05.2014 tarihli yazısı ile bildirildiği,
  3. Yalova İnfaz Hakimliğinin 02.05.2014 tarihli 2014/95 sayılı kararıyla, hükümlünün Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmesine karar verildiği,
  4. Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilme kararının hükümlüye 29.05.2014 tarihinde tebliğ edildiği, hükümlünün kendisine yapılan tebligat ve ihtara rağmen iki gün içinde en yakın Cumhuriyet Başsavcılığına teslim olmadığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE
Olay ve olgularda belirtilen hususlar dikkate alındığında Yalova İnfaz Hakimliği kararıyla, hükümlünün Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmesine karar verildiği ve hükümlüye 29.05.2014 tarihinde tebliğ edildiği, hükümlümün kendisine yapılan tebligat ve ihtara rağmen iki gün içinde en yakın Cumhuriyet Başsavcılığına teslim olmayarak hükümlü veya tutuklunun kaçması suçunu işlediği anlaşılmakla yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Yalova 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 18.07.2023 tarihli ve 2023/198 Esas, 2023/728 Karar sayılı kararında sanık müdafince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,
Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.11.2023 tarihinde karar verildi.

Eskişehir avukat Mahmut Rasul UYANIK saygıyla sunar.

Avukat Mahmut Rasul UYANIK ile İletişime Geçin!

İLETİŞİME GEÇ