Yabancı lehine asker yazma, yazılma suçu TCK m. 320’de düzenlenmiştir. Hükümetin izni olmaksızın bir yabancı veya yabancı Devlet hizmetinde veya bunların lehinde çalışmak üzere ülke içinde vatandaşlardan asker yazma veya vatandaşları silahlandırma bu suçu oluşturur.
Türk Ceza Kanunu madde 320 düzenlemesi şu şekildedir:
- Hükûmetin izni olmaksızın bir yabancı veya yabancı Devlet hizmetinde veya bunların lehinde çalışmak üzere Ülke içinde vatandaşlardan asker yazan veya vatandaşları silahlandıran kimseye üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.
- Asker yazılanlar veya silahlandırılanlar arasından asker veya askerlik çağında olanlar varsa ceza üçte biri oranında artırılır.
- Birinci fıkradaki hizmeti kabul eden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.
TCK m. 320/1’in cezası 3 yıldan 6 yıla kadar hapis cezasıdır.
Asker yazılanlar veya silahlandırılanlar arasında asker veya askerlik çağında olması cezanın 1/3 oranında artırılma sebebidir.
Asker yazılma durumunda ise asker yazılan faile 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilir.
Yabancı Lehine Asker Yazma, Yazılma Suçu Madde Gerekçesi
Ülkede ne nedenle olursa olsun vatandaşlardan asker toplamak veya vatandaşları silahlandırmak, Devletin tekelinde olan bir iştir. Ancak hükümetin izniyle vatandaşlar arasında bir yabancı veya yabancı devletin hizmetinde veya lehinde çalışmak üzere, asker toplamak veya vatandaşları silahlandırmak olanaklıdır. İşte madde, hükümetin müsaadesi olmadan ülkede vatandaşlar arasında asker yazmayı veya bunları silahlandırmayı cezalandırarak devletin söz konusu yarar ve tekelini korumaktadır.
Söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suç olarak tanımlanmıştır. Bu seçimlik hareketlerden birincisi, asker yazmaktır. Asker yazmak, kişilere bir taahhütname imzalatmak, bu maksatla para veya başka şeyler vermek, yararlar sağlamak gibi şekillerle gerçekleştirilebilir.
İkinci seçimlik hareket ise, vatandaşları yabancı veya yabancı devlet hizmet veya lehinde kullanmak üzere silahlandırmaktır yani onlara silah vermektir. Suç seçimlik hareketli olduğundan asker yazılanlara silah da tevdii hâlinde faile ayrıca bir ceza verilmeyecektir.
Maddenin ikinci fıkrasında, asker yazılanlar veya silahlandırılanların asker olmaları veya askerlik çağında bulunmaları halinde cezanın artırılacağı açıklanmıştır.
Maddenin sonuncu fıkrası, hükümetin izni olmadan kendilerine teklif edilen hizmeti kabul etmiş yani asker yazılmış veya silah almış olan kişileri ayrıca cezalandırmaktadır.
Birinci fıkradaki suçun maddi unsuru asker yazmak veya silahlandırmak olduğu için, hizmet kabul eden veya silahlanan kişi bu suçun şeriki sayılmaz. Bu nedenle, adı geçenlerin fiillerini ayrı bir hüküm ile ayrıca suç haline getirmek uygun sayılmıştır.
Eskişehir avukat Mahmut Rasul UYANIK saygıyla sunar.